Het kabinet onder leiding van premier Rob Jetten werkt voorlopig geen plannen uit om de pensioenleeftijd sneller te verhogen, zoals dat wel in het coalitieakkoord stond. Na enorme kritiek van vakbonden en de samenleving heeft het kabinet besloten om het voorstel tijdelijk in de ijskast te zetten. Tijdens een overleg met vakbonden FNV, CNV en VCP hebben ministers maandag dit aanbod gedaan.
Vakbonden bevestigen
De drie grote vakbonden bevestigden na afloop van het gesprek dat het kabinet heeft aangeboden de plannen rondom het verhogen van de pensioenleeftijd voorlopig niet verder uit te werken. Het voorstel om de AOW-leeftijd nog sneller te laten stijgen met de levensverwachting ligt daarmee tijdelijk stil. Dit betekent echter niet dat het plan helemaal van tafel is, tot grote frustratie van de vakbonden.
Voor de vakbonden gaat het voorstel om de plannen in de ijskast te zetten niet ver genoeg. Zij willen dat het plan definitief wordt ingetrokken en niet meer op tafel komt. FNV-voorzitter Dick Koerselman reageerde kritisch op het aanbod van het kabinet.
Hij zei dat iets wat in de ijskast wordt gezet, "een tijdje goed blijft". Daarmee gaf hij aan dat het voorstel volgens hem nog altijd op tafel ligt en elk moment weer uit de koelkast kan worden gehaald. De vakbonden vrezen dat het kabinet het plan op een later moment alsnog wil doorvoeren.
Naast de pensioenplannen verzetten de bonden zich ook tegen andere voorgenomen ingrepen in de sociale zekerheid.
Een van de grootste struikelblokken is de verkorting van de WW-uitkering. Het kabinet wil de duur van de werkloosheidsuitkering inkorten, maar dit plan stuit op fel verzet van werknemersorganisaties. Zij vrezen dat werklozen hierdoor sneller in de problemen komen en dat de sociale zekerheid wordt uitgehold.
AOW-leeftijd en levensverwachting centraal in debat
In het pensioenakkoord van 2019 is afgesproken dat de AOW-leeftijd met acht maanden stijgt voor elk jaar dat de gemiddelde levensverwachting toeneemt. Dit betekent dat de pensioenleeftijd langzamer stijgt dan de levensverwachting zelf.
Het kabinet wilde deze koppeling echter verder aanscherpen door de AOW-leeftijd één-op-één mee te laten stijgen met de levensverwachting. Dat zou betekenen dat wanneer de gemiddelde levensverwachting met een jaar stijgt, de pensioenleeftijd ook met een vol jaar omhoog gaat. Dit voornemen stuit op fel verzet van de vakbonden, die vinden dat dit te ver gaat.
Kabinet wil dialoog blijven zoeken
Volgens een woordvoerder van minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken wil het kabinet de dialoog met de sociale partners voortzetten, ondanks de stevige meningsverschillen. "We blijven graag de samenwerking zoeken met de sociale partners", aldus de woordvoerder.
"Omdat zij altijd een cruciale rol hebben gespeeld bij grote sociaal-economische beslissingen." Het kabinet benadrukt dat overleg en samenwerking essentieel zijn voor het vinden van een oplossing die voor iedereen werkbaar is.
De vakbonden hebben de gesprekken met het kabinet inmiddels opgeschort. Zij zijn niet tevreden met het aanbod om de plannen tijdelijk in de ijskast te zetten en willen definitieve zekerheid dat de pensioenleeftijd niet nog sneller wordt verhoogd.
De bonden bereiden nu acties voor om hun bezwaren kracht bij te zetten. Welke acties dit precies zijn, is nog niet bekendgemaakt, maar het kan gaan om stakingen, demonstraties of andere vormen van protest. Daarmee lijkt het conflict over de pensioenleeftijd en bredere hervormingen in de sociale zekerheid voorlopig niet beslecht.
De komende weken zal duidelijk worden of het kabinet en de vakbonden alsnog tot een compromis kunnen komen.