Acteur Peter Faber is op 82-jarige leeftijd overleden. Hij speelde in Max Havelaar, Soldaat van Oranje en A Bridge Too Far. Maar zijn echte rollen speelde hij buiten de camera's, waar hij jarenlang jongeren uit achterstandswijken probeerde te redden van dezelfde straat waar hij zelf opgroeide.
Faber werd in 1943 geboren in een Duits stadje. Zijn ouders ontmoetten elkaar als onderduikers in Hamburg, vluchtten voor bombardementen en landden in Amsterdam-Noord. Thuis was geen veilige haven. Hij werd geslagen door beide ouders. Op straat voelde hij zich veilig.
Op zijn zestiende hoorde hij van een broeder op school woorden die hem nooit zouden verlaten: "Faber, jij komt uit Amsterdam-Noord, jij bent niks, jij kan niks en jij wordt niks." Faber kon niet stilzitten, kon niet concentreren. "Ik zag de gemeenheid in zijn ogen," zei hij later.
Hij liep weg van huis en school. Jaren zwervend door Amsterdam, allerlei baantjes om te overleven.
Het theater als redding
Ergens onderweg vond hij het toneel. Keetje Tippel in de jaren 70. Dan Max Havelaar, Soldaat van Oranje. Later A Bridge Too Far naast Sean Connery en Anthony Hopkins. Faber speelde in alles: Ciske de Rat, Schatjes!, musicals, tv-series.
Maar wat hem echt interesseerde, was niet de roem. Collega's beschrijven hem als warm en nieuwsgierig, maar ook compromisloos en eigenzinnig. Wat hij deed, deed hij tot het uiterste.
"Ik kan het, ik wil het, ik doe het nu"
In 2008 richtte Faber de Peter Faber Stichting op. Hij maakte films en voorstellingen met jongeren die net als hij op straat hadden gegroeid. Zijn motto: "Ik kan het, ik wil het, ik doe het nu."
"De energie die je nodig hebt om je omgeving kapot te maken, diezelfde energie heb je nodig om jezelf en je omgeving heel te maken," zei hij. Hij sprak niet over hangjongeren maar over "jongeren die wachten op actie."
Burgemeester Van der Laan vroeg of hij dit werk ook wilde doen in gevangenissen. Faber ging erheen. Jongeren die hij had bereikt, gingen zelf voorlichting geven aan nog jongere criminelen van soms pas 12 jaar. Ze leerden hen om "van je puinhoop een schatkamer te maken."
Hij trainde ook politiemensen in de omgang met deze jongeren.
In 2018 onderging Faber een hartoperatie. Daarna veranderde iets. Minder drinken en roken. Elke dag anderhalf uur buiten lopen, zomer en winter. "Ik heb een speciaal vispak voor 20 graden onder nul. Mensen denken dat ik een dakloze ben," vertelde hij grappend.
Zijn laatste film was Sweet Dreams in 2023, waarin ook zijn zoon Jesse speelde. Een film over een plantage in Nederlands-Indië die zes Gouden Kalveren won.
Op 5 juli werd Faber opnieuw opgenomen in het ziekenhuis. Een vernauwde kransslagader. Op Facebook schreef hij: "De artsen zijn positief en daar houd ik me graag aan vast. Ik ben niet bang voor de dood, maar laten we daar nog maar even mee wachten."
Die wachten werd korter dan hij hoopte.